Please use this identifier to cite or link to this item: https://ir.sc.mahidol.ac.th/handle/123456789/759
Title: การประเมินความหนาแน่นประชากรนกเงือกในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง จังหวัดอุทัยธานี
Other Titles: Density Estimation of Hornbills in Huai Kha Khaeng Wildlife Sanctuary, Uthai Thani Province
Authors: พิไล พูลสวัสดิ์
Keywords: การประเมินจำนวนประชากร;นกเงือก;การสำรวจแบบ distance sampling;เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง;density estimation;hornbill;distance sampling;Huai Kha Khaeng Wildlife Sanctuary
Issue Date: 2010
Publisher: ศูนย์วิจัยป่าไม้ คณะวนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
Citation: วารสารวนศาสตร์ 2553;29(1):1-11.
Abstract: การประเมินความหนาแน่นแบบ distance sampling โดยวิธี point transects เป็นวิธีการที่ถูกนำมาใช้ประเมินประชากรนกเงือกอย่างเข้มข้นในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง การศึกษาครั้งนี้ทำการสำรวจในพื้นที่ป่าดิบซึ่งถือเป็นพื้นที่อาศัยสำคัญของนกเงือก โดยวางเส้นสำรวจระยะทาง 9 กิโลเมตรทั้งหมด 4 เส้นสำรวจ ในแต่ละเส้นมีจุดสำรวจ 45 จุด ระยะห่างระหว่างจุดเท่ากับ 200 เมตร ดำเนินการสำรวจในระหว่างเดือนมกราคม 2547 ถึงเดือนธันวาคม 2548 และเดือนพฤศจิกายน 2551 ถึงเดือนมกราคม 2552 ซึ่งการประเมินความหนาแน่นเป็นการใช้ข้อมูลจากการสำรวจในช่วงนอกฤดูผสมพันธุ์ของนกเงือกทั้งหมด 6 ครั้ง และเป็นข้อมูลที่สำรวจแบบพบเห็นตัวโดยตรง และการสำรวจแบบได้ยินเสียงร้อง ส่วนข้อมูลที่พบนกเงือกบินผ่านเส้นสำรวจได้ทำการบันทึกแต่ไม่นำมาใช้ในการวิเคราะห์ครั้งนี้ จากการศึกษาพบนกเงือกที่อาศัยอยู่ในพื้นที่เดียวกัน 4 ชนิดคือ นกกก (Buceros bicornis) นกเงือกคอแดง (Aceros nipalensis) นกเงือกกรามช้าง (Aceros undulates) และนกเงือกสีน้ำตาล (Anorrhinus tickelli) ผลการประเมินความหนาแน่นของนกเงือกด้วยโปรแกรม DISTANCE 5.0 พบว่า นกกก นกเงือกคอแดง และนกเงือกกรามช้าง มีความหนาแน่น 5.279 (n = 71), 3.691 (n = 35), 11.466 (n = 67) ตัว/ตารางกิโลเมตร ตามลำดับซึ่งเป็นการประเมินจากการสำรวจแบบพบเห็นตัวโดยตรง ส่วนนกเงือกสีน้ำตาลใช้ข้อมูลพบเห็นตัวโดยตรงและได้ยินเสียงร้องรวมกัน มีความหนาแน่นน้อยที่สุดคือ 2.764 (n = 17) ตัว/ตารางกิโลเมตร ผลการศึกษาครั้งนี้สามารถใช้เป็นแบบในการประเมินประชากรนกและสัตว์ป่าในพื้นที่อนุรักษ์ต่อไป
Other Abstract: Distance sampling (point transects) was conducted intensively to monitor the population of hornbill species in the Huai Kha Khaeng Wildlife Sanctuary, Thailand. Four species of hornbills live sympatrically, namely, the Great Hornbill (Buceros bicornis), Rufous-necked Hornbill (Aceros nipalensis), Wreathed Hornbill (Aceros undulates) and Brown Hornbill (Anorrhinus tickelli). Only evergreen forest type was surveyed, as hornbills mainly inhabit this type of forest. Four transects, each 9 km in length were conducted, with each transect containing 45 observation points along the line at a spacing of 200 m. Observations were made at each point along the transect over eight visits during the breeding and non-breeding seasons from January 2004 to December 2005 and November 2008 to January 2009. Survey data included both direct sighting and acoustic detection of hornbills. Flying-over birds were recorded, but they were not included in the density estimation analysis. DISTANCE 5.0 software was used to estimate density. The results showed that the population density could be estimated for three hornbill species, the Great, Rufous-necked and Wreathed Hornbill, using only sighting data, but not for the Brown Hornbill due to low detection levels for this species. Density estimates in the non-breeding season were calculated for each species. Density estimation during the non-breeding season, based on sighting data only for the Great, Rufous-necked, Wreathed Hornbill was 5.279 (n = 71), 3.246 (n = 35) and 11.466 (n = 67) individuals/km2 respectively. Density estimation during the non-breeding season, based on sighting and acoustic data for the Brown Hornbill was 2.764 (n = 17). It is hoped that this monitoring model can be used as an effective system to estimate not only hornbill populations, but also for other important wildlife species in tropical forests.
URI: https://ir.sc.mahidol.ac.th/handle/123456789/759
ISSN: 0857-1724
Appears in Collections:Microbiology: National Journal Publications

Files in This Item:
There are no files associated with this item.


Items in DSpace are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.